FSH (Hormon folikulotropowy)
Hormon folikulotropowy wydzielany przez przysadkę mózgową. U kobiet stymuluje wzrost pęcherzyków jajnikowych, u mężczyzn spermatogenezę. Wzrost FSH powyżej 25 IU/l sygnalizuje wygasanie czynności jajników (perimenopauza).
Mechanizm działania
FSH jest hormonem peptydowym wydzielanym przez przedni płat przysadki mózgowej. U kobiet odpowiada za selekcję i wzrost pęcherzyków jajnikowych oraz stymulację produkcji estrogenów.
U mężczyzn FSH oddziałuje na komórki Sertoliego w jądrach, inicjując i podtrzymując proces spermatogenezy. Jego wydzielanie jest regulowane przez sprzężenie zwrotne z hormonami płciowymi.
Serwis, który zna Ciebie
Twoje dane, Twoje treści. Podłącz zegarek i zobacz spersonalizowane artykuły.
Kluczowe fakty
- Stężenie FSH powyżej 25 IU/l w fazie folikularnej jest klinicznym sygnałem wygasania czynności jajników.
- W cyklu miesięcznym najwyższy poziom osiąga tuż przed owulacją.
- Prawidłowy poziom u mężczyzn mieści się zazwyczaj w granicach 1.5-12.5 IU/l.
- Badanie wykonuje się standardowo między 2. a 5. dniem cyklu.
Zastosowanie praktyczne
Oznaczenie poziomu FSH jest podstawowym narzędziem w diagnostyce niepłodności oraz zaburzeń cyklu miesiączkowego. Pozwala na ocenę rezerwy jajnikowej oraz identyfikację przyczyn niskiego poziomu testosteronu u mężczyzn.
Wysoki poziom FSH przy niskim estradiolu sugeruje wejście w okres perimenopauzy. U sportowców monitorowanie tego hormonu pomaga wykryć zaburzenia osi podwzgórze-przysadka-gonady wynikające z przetrenowania lub restrykcji kalorycznych.
Podsumowanie
FSH to kluczowy regulator płodności, którego monitorowanie pozwala na ocenę funkcji rozrodczych oraz kondycji układu hormonalnego u obu płci.
Czytaj dalej
Perimenopauza po trzydziestce — co naprawdę dzieje się w ciele i gdzie marketing wyprzedza dane
Cykl menstruacyjny a trening siłowy: co mówią badania
